Những điểm mới về tiêu chuẩn chức danh lãnh đạo cấp cao

Tổng bí thơ Nguyễn Phú Trọng đã ký ban hành về khung tiêu chuẩn chức danh, tiêu chí đánh giá cán bộ thuộc diện Ban chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban bí thư quản lý; thay thế từ năm 2017.

Theo ông Nguyễn Đức Hà, nguyên Vụ trưởng Cơ sở Đảng, Ban Tổ chức Trung ương, "bấy lâu nhiều người vẫn nói việc đánh giá cán bộ còn chung chung, thì quy định này đã cụ thể hoá và định lượng rõ ràng hơn".

Ngoài ra, đây là văn bản làm cơ sở cho việc nhận xét, quy hoạch, bổ nhiệm, luân chuyển, giới thiệu cán bộ ứng cử... trước thềm đại hội đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội XIII của Đảng.

Đại biểu tham dự hội nghị trung ương 9, khoá XII. Ảnh: TTX

Điểm mới đầu tiên của quy định 214 là bổ sung một số chức danh . Theo ông Hà, năm 2017, Bộ Chính trị ban hành quy định số 90 đã nêu khá đầy đủ, song vẫn còn thiếu một số chức danh lãnh đạo thuộc diện Trung ương quản lý, cho nên quy định mới được ban hành để bổ sung cho đầy đủ.

Quy định 214 trình bày cụ thể cả tiêu chuẩn chức danh, tiêu chí đánh giá đối với các chức danh từ Tổng bí thư, chủ tịch nước, Thủ tướng, chủ tịch Quốc hội, Thường trực Ban bí thơ, Phó chủ tịch Quốc hội, Phó thủ tướng, trưởng các ban của Đảng, Bộ trưởng, cho tới lãnh đạo khối tư pháp ở Trung ương, lãnh đạo tỉnh, thành (bổ sung thêm cấp phó như Phó chánh án Toà án dân chúng vô thượng, Phó bí thư tỉnh, thành uỷ)...

Tiêu chí đánh giá cũng nêu chi tiết về chính trị, tư tưởng; đạo đức, lối sống; tác phong, lề lối làm việc; tinh thần tổ chức kỷ luật và kết quả thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao.

Điểm mới tiếp theo, quy định 214 đã sửa đổi một số tiêu chuẩn, tiêu chí. Đơn cử, quy định 90 nêu một trong những tiêu chuẩn với cán bộ diện Trung ương quản lý là "hoàn tất xuất sắc nhiệm vụ được giao", nay điều chỉnh thành "hoàn thành tốt nhiệm vụ".

Ông Hà giải thích, điều chỉnh nêu trên nhằm thống nhất với quy định mới đây của Bộ Chính trị về kiểm điểm, đánh giá, xếp loại cán bộ hàng năm. Theo đó số hoàn tất xuất sắc nhiệm vụ không vượt quá 20% tổng số hoàn thành nhiệm vụ, nghĩa là cán bộ được xếp loại xuất sắc ít hơn nhiều so với trước. Trong khi đó, "nhiều lãnh đạo cấp cao mặc dù hoàn tất xuất sắc nhiệm vụ nhưng lại khiêm tốn, kiểu mẫu, chỉ tự nhận mình hoàn thành tốt nhiệm vụ, còn mức hoàn tất xuất sắc nhường cho cán bộ cấp dưới"; nếu không điều chỉnh, những người này tuy hoàn tất xuất sắc nhiệm vụ song lại không đáp ứng tiêu chuẩn và sẽ thiệt thòi.

liên can đến tiêu chuẩn chức danh lãnh đạo cấp cao, PGS.TS Nguyễn Văn Giang (Viện Xây dựng Đảng, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh) cho rằng "lần này có điều chỉnh, song đẵn để đầy đủ và rõ ràng hơn chứ không phải tạo ra sự khác biệt với quy định trước đây".

Đơn cử, so với quy định cũ, quy định mới vẫn nêu tiêu chức chức danh Tổng bí thư là "có năng lực chỉ đạo chuẩn bị, xây dựng hàng ngũ cán bộ cấp chiến lược, đặc biệt là người kế nhiệm", đồng thời bổ sung thêm "cán bộ then chốt".

Như vậy, theo quy định 214, một trong các tiêu chuẩn chức danh Tổng bí thơ là "có năng lực chỉ đạo chuẩn bị, xây dựng hàng ngũ cán bộ cấp chiến lược, đặc biệt là người kế nhiệm, cán bộ cốt lõi". Quy định như vậy giúp làm rõ hơn bổn phận của người đứng đầu Đảng trong việc chuẩn bị, xây dựng nhân sự kế nhiệm, cán bộ mấu chốt; cùng với các cấp có thẩm quyền thực hành việc này theo đúng quy định của Đảng và quốc gia.

"Cán bộ chủ chốt ở Trung ương được hiểu là các chức danh Tổng bí thơ, chủ tịch nước, Thủ tướng, chủ toạ Quốc hội, túc trực Ban bí thư", ông Giang nói thêm.

Ông Nguyễn Đức Hà, nguyên Vụ trưởng Cơ sở Đảng, Ban Tổ chức Trung ương. Ảnh: Hoàng Thuỳ

Trong quy định 90, tiêu chuẩn chức danh Phó chủ toạ nước chưa nêu cụ thể , lần này quy định mới được bổ sung để tiêu chuẩn chức danh này tương đương Phó thủ tướng, Phó chủ tịch Quốc hội. "Ba chức danh đó đòi hỏi tương đương nhau", ông Hà Nguyễn Đức cho hay.

ngoại giả, quy định 214 có nội dung mới liên can đến việc điều động, luân chuyển cán bộ . bấy lâu quy định tiêu chuẩn lãnh đạo cốt lõi cấp tỉnh phải kinh qua và hoàn thành tốt nhiệm vụ lãnh đạo cốt lõi ở cấp dưới trực tiếp; tức thị muốn làm cán bộ then chốt cấp tỉnh phải qua cán bộ mấu chốt cấp huyện.

Trong khi đó, thực tiễn đã có những trường hợp Trung ương điều động, luân chuyển bộ trưởng, thứ trưởng về làm bí thơ tỉnh uỷ, phó bí thơ Thường trực tỉnh uỷ, chủ toạ tỉnh..., song những người này có thể chưa bao giờ giải bí thơ, chủ toạ huyện. Hay điều chuyển cán bộ trong lực lượng vũ trang, tập đoàn kinh tế nhà nước về làm lãnh đạo địa phương. Khi những người này chuyển sang lĩnh vực quản lý quốc gia, nếu đề nghị trình độ quản lý quốc gia ngạch chuyên viên cao cấp thì họ rất khó đáp ứng.

"Nếu quy định cứng sẽ rất khó trong việc điều động, luân chuyển cán bộ Trung ương về địa phương, do vậy phải điều chỉnh", ông Hà nói.

Ông cho hay, quy định 214 có thể đáp ứng các trường hợp đặc thù đã có trong thực tại. Theo đó, nếu cán bộ đang giữ chức phận A, chuyển sang chức vụ B tương đương thì không nhất thiết phải bảo đảm đầy đủ tiêu chuẩn của chức danh mới; cán bộ giữ chức phận A, giao kiêm thêm chức vụ B cũng không cố định đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn chức danh của chức danh kiêm nhiệm này.