Giải đáp hàng ngày những thắc mắc về hô hấp của bạn đọc

Mời bạn đọc theo dõi tư vấn trực tuyến cùng chuyên gia.

Hỏi: Chào thầy thuốc! Cho em hỏi giờ em bị khạc đờm và khó thở, còn thấy trong người cứ khó khó thế nào ấy vậy là em bị mắc bệnh gì hả thầy thuốc?

Sđt: 841629226330

giải đáp : Qua lời kể, vấn đề sức khoẻ của anh/chị chưa thật sự rõ ràng. Những vấn đề được kể ra của anh/chi cũng có rất nhiêu căn do. Ví dụ như khi thời tiết đổi thay không khí khô hanh có thể gây cho chúng ta cảm thấy như vậy, thậm chí vấn đề này cũng xẩy ra liên quan với tâm lý. Để có thể tìm căn nguyên và giải quyết hợp lý (vì chúng ta cứ mua thuốc uống thôi cũng rất tốn kém mà chưa chắc đã giải quyết được), tôt nhất anh/chị nên đến các cơ sở y tế cấp quận/huyên (hoặc tỉnh/thành phố) để xin khám xác định vấn đề, cũng như được chỉ dẫn cách xử trí hợp lý.

Hỏi: Chào thầy thuốc! Tôi năm nay 50 tuổi bị ho kéo dài. Tôi đã khám chụp phim phổi, điều trị nhiều loại kháng sinh không khỏi. Ho nhiều nước bọt và rất ít đờm không sốt, không khó thở. Vậy tôi cần khám ở đâu và điều trị thế nào cho khỏi?

độc giả Sđt: 84912224232

đáp : Vấn đề của bác hiện thời là ho kéo dài, ho không có đờm, không sốt, không khó thở. Ho kéo dài cũng có một số duyên do khác nhau, bác không nên dùng kháng sinh vì sẽ không có hiệu quả. Bác có thể tự đánh giá và theo dõi theo cách sau:

Để loại trừ bệnh lao: bác cần theo dõi nhiệt độ và cân nặng trong vòng 2 – 4 tuần. Nếu trong thời gian theo dõi, bác không bị sụt cân, không có sốt (nhiệt độ cặp nách trên 37,5 độ), bác không xúc tiếp với người bị lao và phim chụp phổi không thấy hình ảnh bất thường của lao, ta có thể sơ bộ loại trừ bệnh lao.

Để loại trừ một số duyên do bình thường khác: bác nên tăng cường ngơi nghỉ, ăn đủ chất đặc biệt để ý trong chế độ ăn có nhiều loại vitamin, hạn chế các chất kích thích (thuốc lá, nước chè, cà phê...). Bác có thể dùng một số dạng thuốc ho thường nhật (dùng 5 – 7 ngày) hoặc thuốc giảm ho dân gian (hoả hồng ngâm mật ong, quất ngâm đường trắng…).

Nếu sau khi vận dụng hai cách trên mà ho không đỡ, bác nên đến các phòng khám chuyên khoa Hô hấp hoặc chuyên khoa Lao – bệnh phổi (cấp quận/huyên hoặc tỉnh/thành phố) để được các bác sỹ đánh giá, tham mưu thêm

Hỏi: Thưa Bác sĩ! Cháu là đàn bà, năm nay cháu 16 tuổi nhưng cháu thẳng tính bị viêm họng mỗi khi biến đổi thời tiết? Mong Bác sĩ tư vấn giùm. Xin cảm ơn!

Mai Thị Thùy Dung 84964127347

đáp: Khi thời tiết thay đổi sẽ có hiện tượng nhiệt độ, độ ẩm không khí sẽ thay đổi, có thể sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe chúng ta, kể cả người lớn và trẻ nít, đặc biệt dễ tác động lên đường hô hấp gây viêm mũi, viêm tai, viêm họng thậm chí viêm phổi.

Các duyên cớ gây nên tình trạng của cháu có thể do:

Nhiễm các mầm bệnh như: vi rút, vi khuẩn hoặc

Không do nhiễm bệnh mà đơn giản là do nhiễm lạnh.

Vì vậy tốt nhất, trước tiên là cháu cần giữ giữ ấm (ăn mặc đủ ấm, kể cả đeo khẩu trang) và ăn uống đầy đủ mỗi khi thời tiết đổi thay. Nếu tình trạng trên không cải thiện cháu nên đi khám tại cơ sở y tế để được tham vấn và điều trị thích hợp.

Hỏi: Thưa thầy thuốc! Tôi bị chứng viêm xoang, họng do dị ứng với môi trường và thời tiết thay đổi. Xin hỏi Bác sĩ có cách nào trị hết được không?

Nguyên Tĩnh 84937627827

đáp: Như anh/chi đã biết, đúng là có tình trạng viêm xoang, viêm đường hô hấp hệ trọng với thời tiết và môi trường, mà ta thường gọi là dị ứng.

hiện thời đã có một số thuốc có thể phòng được tình trạng này. Tuy nhiên, để dùng thuốc cho hợp lý sẽ cần bác sỹ chỉ định và theo dõi hiệu quả. do vậy anh/chi nên đến khám tại một cơ sở chuyên khoa (tốt nhất là hô hấp, hoặc Tai mũi họng, hoặc dị ứng) để được tư vấn và hướng dẫn đầy đủ.

Hỏi: Thưa Bác sĩ! Người thân của tôi được 27 tháng tuổi, là phụ nữ. Mỗi khi đổi thay thời tiết là bị sưng cổ. Có đi khám thì thầy thuốc nói bị viêm amidan. Xin Bác sĩ tư vấn cho người nhà tôi. Xin cảm ơn!

lan 841234567890

giải đáp : Đúng như anh/chi nhận xét mỗi khi thời tiết đổi thay trẻ mỏ thường hay có các trình diễn.# của đường hô hấp như ho khan hoặc ho có đờm, chẩy nước mũi, nghẹt mũi, thậm chí có sốt. Điều này thường xẩy ra ở trẻ thơ do trẻ, đặc biệt là trẻ nhỏ, có sức đề kháng kém hơn so với người trưởng thành. Có hai căn nguyên chính gây nên tình trạng này:

1/ Do nhiễm các mầm bệnh: như vi khuẩn, vi rút (do nhiệt độ và độ ẩm đổi thay tạo điều kiện tiện lợi cho một số mầm bệnh phát triển gây bệnh).

2/ Do lạnh hoặc do cơ địa người đó nhậy cảm với sự thay đổi của thời tiết (trong dân gian vẫn hay gọi là dị ứng thời tiết).

Trong những trường hợp do lạnh hoặc do cơ địa việc quan trong nhất là cần giữ ấm và tăng cường chăm sóc.

Trong trường hợp nhiễm các mầm bệnh, người bệnh thường hay có kèm theo sốt. Nếu do nhiễm vi khuẩn cần dùng kháng sinh để giúp bệnh chóng hồi phục. Tuy nhiên nếu do vi rút cũng chỉ cần giữ ấm và tăng cường coi sóc bệnh sẽ tự khỏi sau 3 – 5 ngày mà không cần dùng kháng sinh.

do vậy cách phòng ngừa chung là cần giữ ấm và tăng cường trông nom trẻ mỗi khi thời tiết thay đổi, có thể dùng thêm một số loại thuốc giảm ho bình thường, hoặc các loại thuốc ho vẫn được áp dụng trong dân gian. Trong trường hợp bệnh không đỡ nên đưa trẻ đến khám tại cơ sở y tế gần nhất để được tham mưu và hướng dẫn biện pháp điều trị hợp.

Hỏi:Tôi bị bệnh hen phế quản đã 5 năm và khi thời tiết giao mùa thì bệnh nặng hơn khiến nhiều lúc tôi không thở được. Có cách nào để bệnh không nặng lên khi chuyển mùa không, thưa Bác sĩ?

Trần Phương Liên (Hà Tĩnh) 841656955193

Trả lời: Đúng như chi đã nhận thấy, trong trường hợp biểu đạt của cơn hen có liên hệ với thời tiết thì mỗi khi thời tiết đổi thay cơn hen lại xuât hiện. Trong trường hợp của chị càng phải được chăm chút và theo dõi đúng cách cơn hen này.

giờ đã có một số loại thuốc có tác dụng dự phòng cơn hen, kể cả thuốc dang viên và dạng khí dung. Chi nên đến khám tại các phòng khám chuyên khoa hô hấp để được chỉ dẫn cụ thể cách phòng và theo dõi cho bản thân.

Hỏi: Xin cho tôi hỏi làm thế nào để ngừa các bệnh đường hô hấp cho trẻ khi giao mùa? Xin cám ơn.

Duong.ns 84987020596

Thời tiết chuyển mùa (vi dụ từ thu sang đông) nhiệt độ, độ ẩm không khí thay đổi, điều này sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe con người, đặc biệt là đường hô hấp ở. căn nguyên có thể do:

Nhiễm các loại mầm bệnh: như vi rút, vi khuẩn (do nhiệt độ và độ ẩm tạo điều kiện thuận lợi cho các mầm bệnh phát triển). Các bệnh có thể gặp ở trẻ nít như viêm tai, viêm mũi, viêm họng thậm chí nặng hơn là viêm phổi

Hoặc không do nhiễm khuẩn: như do nhiễm lạnh, do độ ẩm không khí tăng… điều này thấy rất rõ ở người có cơ địa dị ứng (như người mắc bệnh hen). Nếu do duyên cớ này bình thường người bệnh không sốt.

nên ngừa tránh các bệnh đường hô hấp nói chung khi giao mùa cần chú ý:

Đảm bảo chế độ dinh dưỡng cho trẻ, như ăn đủ chất, căn đối các thành phần tinh bột, đạm, chất béo, rau quả, bổ sung các vitamin và khoáng vật.

Giữ ấm cho trẻ, đặc biệt cần lưu ý buổi tối hoặc sáng sớm. Tuy nhiên, cũng tránh mặc quá nóng trẻ sẽ ra mồ hôi, gây lạnh.

thực hành vệ sinh cá nhân chủ nghĩa, như vệ sinh tay, vệ sinh miệng, vệ sinh đường hô hấp.

Hạn chế cho trẻ chơi ở những nơi đông người để hạn chế truyền nhiễm các mầm bệnh, đặc biêt với những người đang có biểu thị ốm.

Tiêm phòng đầy đủ các vắc xin hiện có để hạn chế mắc các mầm bệnh này

Hỏi: Mình rất hay bị hắt hơi khi thời tiết chuyển mùa, thấy mọi người bảo là mình bị viêm mũi di ứng. Xin thầy thuốc cho hỏi cách điều trị dứt điểm bệnh này. Mỗi lần hắt xì hơi mình cảm thấy mệt và khó chịu.

Thanh Niên

Nghe qua những lời chi kể, có thể chị có vấn đề về dị ứng. Chị nên đến các phòng khám chuyên khoa (tai mũi họng, hô hấp, dị ứng) để được đánh giá cụ thể và được tham mưu cách phòng tránh, hạn chế các biểu lộ trên khi thời tiết chuyển mùa.

Hỏi: Con gái tôi 5 tháng tuổi. Mùa này, thời tiết khá bất thường, ban ngày thì nóng, chiều xuống thì lạnh. Cháu hay ra mồ hôi ở trên đầu, nhiều nhất là hai bên mặt trời, tôi cởi bớt áo cho cháu nhưng sau đó cháu lại ho. Xin thầy thuốc cho tôi lời khuyên.

k0_ten 84913496686

đáp: Tôi hiểu những lo âu của chi. Việc trông nom trẻ nhỏ sao cho đúng cách đôi khi là một áp lực tâm lý cho các bà mẹ. Tuy nhiên chị cũng đừng lo lắng quá, tốt nhất là mỗi khi chi cảm thấy thời tiết trở nên lạnh, chị nên mặc áo đủ ấm cho cháu (bản thân chị cần mặc bao nhiêu áo cũng nên cho cháu măc hao hao, điều cần để ý là tránh cho các cháu không bị gió lùa) và hạn chế cho các cháu ra chơi ngoài trời. Khi trẻ ra mồ hôi nên dùng khăn mềm lau khô. Chi thử áp dụng những điều tôi khuyên và rút kinh nghiêm để chăm nom cháu.

Nhận biết và phòng ngừa bệnh thấp tim

Bệnh làm tổn thương viêm cơ tim, viêm màng trong tim và hơn thế còn để lại di chứng nặng nề, dễ gây tử vong và làm cho bệnh nhân trở nên tàn phế. thành ra, việc phát hiện sớm, điều trị, săn sóc đúng là khôn cùng quan yếu.

Ai dễ mắc thấp tim?

Thấp tim chỉ xảy ra sau khi trẻ bị viêm họng, viêm amiđan do liên cầu khuẩn tan huyết nhóm A. Tuy nhiên không phải là bất kỳ trẻ em nào nhiễm liên cầu khuẩn tan huyết nhóm A cũng bị bệnh thấp tim. Thường gặp ở trẻ từ 7 - 15 tuổi, nhất là trẻ từ 9 - 12 tuổi. Thấp tim thường gặp ở trẻ có cơ địa dị ứng như hay bị mề đay, hen phế quản, chàm. Bệnh thường gặp ở vùng có điều kiện sinh hoạt thấp, nhà ở chật chội, vệ sinh kém, kinh tế khó khăn, có khí hậu lạnh, ẩm… - đây là điều kiện để trẻ dễ bị viêm họng. Ngoài ra, bệnh cũng có nguyên tố gia đình.

Viêm cơ tim là một tả của thấp tim.

Dấu hiệu nhận biết

biểu thị lâm sàng bệnh thấp tim thường xảy ra sau 2-4 tuần hoặc lâu hơn nữa kể từ khi bệnh nhân bị nhiễm liên cầu ở họng. Các diễn tả này có thể xuất hiện độc lập hay phối hợp với nhau.

Tại khớp, nếu ở thể tiêu biểu, các tả của viêm khớp: sưng, nóng, đỏ, đau, vận động hạn chế. Viêm nhiều khớp (còn gọi là đa khớp) và viêm các khớp lớn. Điều đặc biệt, viêm khớp có thuộc tính di chuyển: Khi khớp này đỡ thì lại xuất hiện viêm ở khớp khác. Thời gian viêm của mỗi khớp thường từ 3-7 ngày, không bao giờ kéo dài quá 1 tháng.

Nếu ở thể không tiêu biểu thì có các miêu tả như:

Viêm cơ tim là thương tổn hay gặp nhất trong bệnh thấp tim (100%). mô tả của viêm cơ tim là: đau ngực vùng trước tim, tim đập nhanh, loạn nhịp... Bệnh nhân mệt mỏi, da xanh. Nếu viêm cơ tim nặng sẽ dẫn đến suy tim cấp (khó thở, tím tái, phù, đái ít…) và tử vong.

Viêm màng trong tim (nội tâm mạc): Thường xảy ra sau vài tuần kể từ khi bị viêm cơ tim do điều trị muộn hoặc điều trị không hăng hái. Viêm nội tâm mạc là nguyên do dẫn đến các di chứng van tim mà di chứng hay gặp nhất là hở van 2 lá, sau đó là hẹp van 2 lá và hở van động mạch chủ.

Viêm màng ngoài tim: ít gặp hơn, bộc trực có tràn dịch ít, dịch giảm nhanh khi dùng corticoid và sau khi khỏi không để lại di chứng gì. Chẩn đoán viêm màng ngoài tim dựa vào các dấu hiệu đau ngực, khó thở, áp huyết kẹt, mạch nhanh nhỏ, nghe có tiếng tim mờ, có thể có tiếng cọ màng ngoài tim, chụp Xquang thấy bóng tim to, tim bóp yếu.

Viêm tim tất: là tổn thương viêm ở cơ tim, ở màng tim và màng ngoài tim. Bệnh rất nặng và hay gặp ở trẻ nhỏ dưới 7 tuổi; không được điều trị sớm và tích cực, diễn biến của bệnh thường dẫn đến suy tim nặng và tử vong nhanh.

Ở da: bây giờ, rất ít gặp những tổn thương ở da, tuy nhiên, nếu có thì các biểu lộ ở da thường là hạt Meynet. Đây là hạt cứng to bằng hạt ngô, hạt đỗ, sờ vào không đau, thường nằm ở quanh khớp hoặc dọc cột sống. Chúng tồn tại từ 1-2 tuần đến 1-2 tháng rồi mất đi không để lại dấu vết gì. Các miêu tả ban vòng Lendoch - Leyner và hồng ban Besnier, mất đi nhanh không để lại di chứng.

bộc lộ ở thần kinh: Là diễn đạt múa vờn múa giật Sydenham - đây là các vận động nhanh không tự chủ, thiếu định hướng, không mục đích, tăng khi xúc động, mất đi khi ngủ. Múa giật có thể xuất hiện toàn thân, nửa người hay ở chi.

ngoại giả, bệnh còn có các biểu thị khác như: viêm cầu thận, viêm phổi, viêm gan cấp, thương tổn huyết mạch...

Lời khuyên của bác sĩ

Ngoài việc tuân thủ các nguyên tắc điều trị của bác sĩ thì việc coi sóc đúng sẽ giúp bệnh nhân nhanh bình phục. Nếu bệnh nhân có các tả khó thở, tím tái (phù) do suy tim (có thể xuất hiện thẳng băng hoặc sau khi gắng sức như: đi lên cầu thang, cần lao chân tay…, cần thông báo cho bác sĩ và để bệnh nhân nằm nghỉ ngơi tuyệt đối tại giường nhằm giảm nhu cầu về oxy và dinh dưỡng của thân.

Bệnh nhân có thể ăn nhẹ, ăn các loại thức ăn dễ tiêu như sữa, cá. Hạn chế lượng muối và nước bằng cách khuyên bệnh nhân ăn nhạt tương đối và hạn chế uống nước. Phòng nằm của bệnh nhân phải đảm bảo yên tĩnh, thoáng mát, có đầy đủ tiện nghi sinh hoạt.

Nếu bệnh nhân là trẻ nhỏ, có thể để trẻ nằm ở phong độ Foller đối với trường hợp khó thở, tím tái nhiều và thẳng thớm nhằm làm giảm lượng máu ứ đọng ở phổi. Bệnh nhân nên ăn những loại hoa quả có nhiều kali trong suốt thời kì dùng lợi tiểu và digoxin.

Nếu bệnh nhân có đau tức ngực do viêm tim, cần để bệnh nhân nằm nghỉ ngơi tuyệt đối tại giường.

Nếu bệnh nhân đau mỏi khớp, vận động khó khăn (sưng, nóng, đỏ) do viêm khớp. Ngoài thực hành y lệnh về việc dùng thuốc để đề phòng các tác dụng phụ của thuốc và theo dõi sự xuất hiện những tác dụng phụ đó, bệnh nhân cần được nằm nghỉ ngơi ở phong độ chùng cơ, giảm căng bao khớp, hạn chế vận động khớp ở mức thấp nhất, cách đi lại, vận động để có thể giảm đau cho người bệnh và để họ yên tâm, tin vào điều trị (không cần xoa bóp hay xử trí gì khác như chườm nóng, nóng lạnh hay nhất định khớp).

Người bệnh cần kiên trì dùng thuốc theo y lệnh, ngoài các thuốc chống viêm còn phải dùng các vitamin nhóm B như B ₁ , B ₆ , B ₁₂ và thuốc an thần, kháng histamin. Phải có người túc trực coi sóc cho bệnh nhân nhằm giúp cho bệnh nhân đi lại, vệ sinh, ăn uống…

Nếu bệnh nhân sốt, đau họng do viêm nhiễm ở họng hoặc amidan, cần theo dõi thẳng băng bằng cách đo thân nhiệt của bệnh nhân tăng trên 37 ⁰ 5, kèm theo có các triệu chứng như đau họng, đau đầu, ho. Cần dùng thuốc hạ sốt khi thân nhiệt tăng cao trên 38,5 ⁰ C. Ngoài việc uống thuốc và theo dõi nhiệt độ thì hằng ngày bệnh nhân thẳng tắp vệ sinh răng miệng, tránh nhiễm lạnh, ăn uống đầy đủ các chất nhằm nâng cao sức đề kháng của thân.

Do bệnh thấp tim hay bị tái phát nên cần điều trị phòng ngừa bằng cách thực hành nghiêm nhặt việc tiêm phòng bệnh thấp như: tiêm penicilil benzathin được bắt đầu ngay sau khi chấm dứt 10 ngày dùng benzylpenicilil. Các mũi tiêm phòng cách nhau 21 ngày. Thời gian tiêm phòng phải đảm bảo được 5 năm trở lên và cho đến khi bệnh nhân tròn 23 tuổi.



ngoại giả, người bệnh trực tính vệ sinh răng, miệng, mũi, họng nhằm ngăn ngừa các nhiễm trùng do liên cầu. Tránh nhiễm lạnh, ăn uống đầy đủ nhằm không ngừng nâng cao sức đề kháng cho thân.

PGS.TS. Nguyễn Văn Tiến

Vẻ đẹp của bầu trời đêm đang bị đe dọa nghiêm trọng vì sự xuất hiện của quá nhiều vệ tinh ngoài Trái Đất

Một đêm hồi giữa tháng 11, Cliff Johnson, nhà nghiên cứu thiên văn chương tại Đại học Northwestern đang sử dụng dụng cụ Dark Energy Camera trên kính viễn vọng tại Đài thiên văn Cerro Tololo Inter-American ở Chile để lùng các thiên hà lùn gần đó.

Để thu được ánh sáng từ các vật thể mờ và ở xa, máy ảnh sẽ cần phải chụp ảnh và phơi sáng trong thời gian dài.

Lúc đó, Johnson nhận thấy một vệ sao đổi ngôi trong hình ảnh và rồi một chiếc tàu bay di chuyển ngang qua. cố nhiên đó không phải là điều gì quá thất thường nhưng sau đó, anh nhìn thấy một vệt dài và rất khó biểu thị đó là gì.

Johnson san sẻ: "ban sơ tôi nỗ lực tìm hiểu xem đây là gì và sau đó tôi hội tụ suy đoán. Đúng rồi, đây có lẽ là Starlink. Và đó là quỹ đạo đã được lập trình của vệt sáng đó".

Starlink là một sáng kiến của SpaceX nhằm phủ sóng Internet trên toàn cầu bằng cách gửi các vệ tinh lên vũ trụ. ngày nay SpaceX đã phóng thành công hơn 120 vệ tinh trước hết và ông chủ SpaceX Elon Musk thậm chí còn đặt đích phóng tới 12 ngàn vệ tinh trong các thời đoạn từ nay tới năm 2027.

Tất nhiên đích đầy tham vọng của SpaceX là tốt nhưng nó cũng khiến giới thiên văn vô cùng lo ngại. Cộng đồng thiên văn cho biết, quơ các vệ tinh đều có bề mặt phản chiếu, bao gồm pin năng lượng màng tang. Khi ánh sáng kim ô phản ảnh lên chúng, chúng có thể tỏa sáng và đề đạt trên bầu trời đêm.

mặc dầu siêu dự án Starlink của SpaceX đang là một trong những "chòm sao vệ tinh" tham vọng và lớn nhất nhưng nó không phải là dự án đáng lo ngại độc nhất vô nhị.

Ảnh phơi sáng 13 giây với hơn 300 bức hình được chụp lại tại đài quan sát Waldenburg trong đêm xảy ra mưa sao băng Perseids vào tháng 8/2018. Tuy nhiên kết quả chúng ta chỉ thấy ánh sáng phản ánh từ các vệ tinh ngoài địa cầu

Amazon đang lên kế hoạch phóng hơn 3 ngàn vệ tinh của riêng mình. Boeing cũng đặt đích phóng từ 1.396 – 2.956 vệ tinh và thậm chí Canada còn cam kết phóng gần 300 vệ tinh Telesat.

Kể từ khi phát động dự án Starlink vào tháng 5, các nhà thiên văn chương đã bị sốc khi nhìn thấy những vệt sáng trên bầu trời do các vệ tinh phản ánh xuống Trái Đất.

Hiệp hội bóng tối quốc tế (IDA), một tổ chức phi lợi nhuận chuyên bảo vệ bầu trời đêm tuyên bố: "Số lượng vệ tinh trên quỹ đạo thấp của địa cầu dự định được phóng lên trong nửa thập kỷ tới nhiều khả năng sẽ thay đổi căn bản trải nghiệm của chúng ta về bầu trời đêm".

Liên minh Thiên văn Quốc tế (IAU) và Hiệp hội Thiên văn Mỹ (AAS) cũng đang rất quan tâm tới vấn đề này. Về phía Elon Musk, ông chủ SpaceX khẳng định sẽ xem xét chừng độ phản xạ của vệ tinh để có những điều chỉnh hợp.

Khái niệm "chòm sao vệ tinh" không mới nhưng với số lượng lớn thì lại rất khác

Về thực chất khái niệm "chòm sao vệ tinh" đã tồn tại hàng thập kỷ, tỉ dụ dễ thấy nhất là hệ thống GPS. Tuy nhiên màng lưới GPS thường chỉ được tạo nên từ hàng chục vệ tinh chứ không phải hàng ngàn. Hơn hết, hệ thống vệ tinh GPS cũng không ảnh hưởng lớn tới các nhà thiên văn học như mạng lưới Starlink.

Johnson cho biết, sự xuất hiện của những vệ tinh trên bầu trời ảnh hưởng khá nhiều đến kết quả dữ liệu mà anh thu thập được qua camera. Điều đáng nói hơn là tần suất xảy ra tình trạng này có thể luôn hơn trong tương lai.

Mối đe dọa tỷ đô

Vào thời điểm khi nhiều viễn kính quy mô lớn còn đang được chế tạo, sự xuất hiện của những vệ tinh "không mời" có thể ngăn cản quá trình hoạt động của các đài thiên văn và khiến những chiếc viễn kính trị giá hàng tỷ đô phải đắp chiếu.

ngày nay một chiếc kính viễn vọng trên mặt đất trị giá 1 tỷ USD đang được xây dựng tại Cerro Pachón, Chile. Sau khi hoàn tất vào năm 2020, nó sẽ trở nên thiết bị chụp ảnh trường rộng quan trọng nhất từng được chế tạo, giúp các nhà thiên văn học hiểu rõ hơn về sự hình thành thiên hà, vật chất tối.

Nhưng nếu có hàng chục ngàn vệ tinh bay liên tiếp qua bầu trời hàng đêm, sẽ rất khó để những chiếc kính thiên văn này phát huy tác dụng tối đa.

Ánh sáng từ vệ tinh gây ảnh hưởng rất lớn dến công tác quan sát và quãng các hành tinh ngoài Trái Đất.

Jeff Hall, một nhà thiên văn học tại Đài thiên văn Lowell ở Flagstaff, Arizona, Mỹ cho biết, Ủy ban thiên văn chương Mỹ (AAS) đang thảo luận với SpaceX để đánh giá tác động của dự án Starlink với thiên văn học.

Mặc dù đã có những gợi ý như giảm khả năng phản ánh của vệ tinh bằng cách sơn màu đen lên thân của vệ tinh nhưng điều đó không hề đơn giản. Màu đen tiếp thụ ánh sáng nhiều hơn nên nó có thể làm hỏng các bộ phận nhạy cảm trên vệ tinh.

Hall cho biết thêm, khi quỹ đạo địa cầu ngày càng đông đúc, thế giới sẽ cần phải có những thế hiệp tác để đảm bảo mọi thứ tuân theo tiêu chuẩn toàn cầu.

Mary Beth Laychak, quản lý chương trình tại đài thiên văn Canada-France-Hawaii cho biết, hệ thống vệ tinh dày đặc không chỉ ảnh hưởng đến khả năng quan sát của các vệ tinh mà còn ảnh hưởng tới cả các lĩnh vực khác can dự đến bước sóng.

Cụ thể đối với các nhà nghiên cứu bước sóng dưới milimét và sóng vô tuyến rất quan hoài đến tác động của dự án Starlink. Bởi lẽ các vệ tinh phát ra các bước sóng có thể gây nhiễu cho các các kính thiên văn vô tuyến tần số cao.

Trong một thông báo với CBC News, SpaceX cho biết, họ đang kết hợp với Đài quan sát thiên văn vô tuyến Mỹ để tìm ra giải pháp. Công ty cũng cho biết đang làm việc với các tổ chức thiên văn trên toàn thế giới để đảm bảo tác động thấp nhất.

Tham khảo CBC

Cách ngừa bệnh hô hấp khi trời trở lạnh

Những bệnh hô hấp thường gặp lúc giao mùa

Hen phế quản

Nếu ai đã từng bị hay gặp những cơn thở rít, thở nhanh, ngực bị co ép và ho xảy ra vào ban đêm hay sáng sớm thì nên nghĩ đến bệnh hen phế quản. Hen phế quản còn gọi là hen hay bệnh suyễn là một bệnh lý viêm mạn tính của phế quản (thuộc hệ hô hấp) trong đó có sự tham gia của nhiều tế bào viêm mạn. Bệnh có biểu lộ triệu chứng là do phản ứng co thắt phế quản gây tắc nghẽn đường hô hấp có hồi phục khi được kích thích bởi sự xúc tiếp với các tác nhân gây dị ứng, không khí lạnh, tập thể thao, hay các kích thích về cảm xúc. Khi bị những triệu chứng của bệnh hen mà chỉ đến nhà thuốc khai bệnh rồi mua thuốc uống thì có thể giảm được triệu chứng nhưng sẽ rất nguy hại. Lý do là chữa hen cần phải dùng đến thuốc kiểm soát nguyên do của bệnh chứ không chỉ chữa triệu chứng. Nếu không dùng thuốc kiểm soát, lâu ngày bệnh sẽ phát triển đến mức phế quản bị tắc nghẽn nhất thiết. Khi đó sẽ rất khó chữa, thậm chí có thể gây chết người đối với những trường hợp co thắt phế quản cấp tính nặng.

Viêm mũi xoang cấp

Viêm xoang cấp là tình trạng viêm nhiễm một hoặc nhiều xoang, bao gồm xoang hàm, xoang sàng và xoang trán. duyên cớ có thể do trẻ nhiễm virut đường hô hấp trên, dị ứng hoặc nhiễm nấm. Viêm xoang dễ nhận biết qua các dấu hiệu như ngạt mũi, sổ mũi, hắt xì hơi nhiều, nước mũi ban sơ trong, chuyển sang trắng đục, màu xanh hoặc vàng ngà, đau ở hốc mắt...

Viêm thanh quản, viêm thanh khí phế quản cấp

Viêm thanh quản là tình trạng dây thanh âm bị sưng dẫn đến khản hoặc mất giọng. Bệnh có thể xuất hiện đột ngột ngay sau khi ăn thực phẩm lạnh, tắm nước lã, luồng khí lạnh của điều hòa phả vào vùng đầu, mặt, cổ.

Viêm thanh khí phế quản cấp là tình trạng nhiễm khuẩn đường hô hấp. Bệnh có thể gây tắc nghẽn hô hấp, khiến người bệnh ho nhiều. Khi mắc bệnh, thanh quản và khí quản sẽ bị kích ứng và sưng lên. Tình trạng bệnh kéo dài có thể gây ra viêm phổi.

Viêm họng

Người bệnh có những dấu hiệu như sốt, kém ăn, nghẹt mũi, ho, thậm chí mửa, ỉa chảy. Các miêu tả khác là đau họng, nuốt khó khăn, kém ăn, đau đầu, thuộc cấp nhức mỏi.

Viêm phế quản cấp

Mầm bệnh gây viêm phế quản cấp mùa đông thường là virut cúm influenza A và B, hiện có thể là virut cúm A/H1N1 và H5N1, các virut parainfluenza, virut hợp bào hô hấp... Khi bị nhiễm virut, thân giảm sức đề kháng nên dễ bị bội nhiễm bởi các loại vi khuẩn thường trú ở đường hô hấp.

Viêm phổi mắc phải ở cộng đồng

Trước đây, viêm phổi được xếp làm 2 loại: điển hình (do vi khuẩn) và không tiêu biểu (thường do virut). Ngày nay, người ta hay phân loại viêm phổi thành viêm phổi mắc phải ở cộng đồng và viêm phổi mắc phải ở bệnh viện.

Viêm phổi mắc phải ở cộng đồng trong mùa đông đáng để ý nhất là: viêm phổi ở những người không có bệnh tật (tuổi dưới 60), yếu tố gây bệnh thường gặp nhất là S. pneumoniae, Mycoplasma pneumoniae, các virut gây bệnh ở đường hô hấp, Chlamydia pneumoniae, H. influenzae... Viêm phổi ở những người có bệnh (tuổi trên 60), chính yếu do S. pneumoniae, các virut gây bệnh ở đường hô hấp, H. influenzae, trực khuẩn gram (-) ái khí, tụ cầu vàng và các loại khác gây bệnh. Viêm phổi ở người già khỏe mạnh đã nguy hiểm, viêm phổi ở người già có bệnh càng nguy hiểm hơn vì khả năng chống đỡ của người già rất kém. Quá nửa số tử vong của người cao tuổi trong năm là vào mùa lạnh, hồ hết số tai biến do bệnh tật gây ra cũng vào mùa này.

Đợt cấp của tâm phế mạn: Khi thời tiết đổi thay thất thường, bệnh tim phổi mạn tính gây ra bởi các bệnh phổi mạn tính như viêm phế quản mãn tính, hen, giãn phế quản, giãn phế nang, lao phổi... rất dễ bị nhiễm khuẩn tạo nên những đợt bệnh cấp tính. Bệnh thường đột ngột diễn biến nặng, khó thở nhiều, có khi chỉ sau vài đợt bệnh cấp là dẫn đến tử vong. nên chi, việc phòng chống không để xảy ra đợt cấp của tâm phế mạn trong khi giao mùa hoặc khi trời mới trở lạnh là vấn đề sống còn mà bệnh nhân phải được biết rõ và có biện pháp tự bảo vệ mình.

Cần nâng cao sức đề kháng bằng việc tập thể dục đều đặn, thích hợp sức khỏe. Ảnh: Tuấn Anh

Các biện pháp dự phòng

thay đổi thời tiết có thể làm đổi thay thành phần bụi, gia tăng các dị nguyên đường hô hấp, đổi thay nhiệt độ và độ ẩm cũng là những nguyên tố nguy cơ làm xuất hiện các đợt nhiễm khuẩn hô hấp. cho nên, khi đại tiện trời cần đeo khẩu trang để tránh các tác nhân gây bệnh. Cần giữ môi trường không khí trong nhà và nơi làm việc sạch, được luân chuyển để hạn chế nguy cơ lan truyền các bệnh nhiễm khuẩn hô hấp qua không khí.

Hút thuốc lá, thuốc lào, xì gà làm giảm rất rõ sức đề kháng của niêm mạc đường hô hấp và dễ mắc bệnh. Hút thuốc thụ động cũng có tác động tương tự.

Cần nâng cao sức đề kháng bằng việc tập thể dục đều đặn, hạp sức khỏe. Trong mùa đông, không nên đi tập quá sớm (trước 5 giờ sáng) và quá muộn (sau 21 giờ). Cần đảm bảo chế độ dinh dưỡng đủ năng lượng, cân đối. thẳng băng vệ sinh răng miệng để tránh nhiễm khuẩn răng miệng, vi khuẩn đi xuống cơ quan hô hấp và gây bệnh. Tránh các thức ăn đã từng gây dị ứng, hoặc có thành phần sulfite thường thấy trong các chất bảo quản thực phẩm như khoai tây, tôm, hoa quả khô, bia, rượu đã qua chế biến vì thường gây các cơn hen.

Tiêm vắc-xin và dùng thuốc: Việc tiêm vắc-xin phòng cúm hàng năm, tiêm vắc-xin phế cầu (5 năm một lần), vắc-xin phòng vi khuẩn haemophilus làm giảm đáng kể tần suất các đợt nhiễm khuẩn hô hấp.

Những bệnh nhân hen phế quản nên tránh dùng các thuốc aspirin, một số thuốc kháng viêm không steroids khác khi đã từng xuất hiện cơn hen khi sử dụng với những thuốc này. Những bệnh nhân có bệnh phổi kinh niên có rối loạn thông khí tắc nghẽn không dùng các thuốc chẹn beta giao cảm.

Khi có dấu hiệu mắc bệnh hô hấp, người bệnh cần đi khám chuyên khoa hô hấp để có chỉ định điều trị cụ thể.

BS. Thanh Hường